Αστερίες και αράχνες. Του Γιάννη Χατζηχρήστου

Θέλουμε δεν θέλουμε, αργά ή γρήγορα, κεντρικό θέμα συζήτησης θα γίνει το ζήτημα “πως πρέπει να οργανωθούμε μετά τα μνημόνια”. Τόσο σε συλλογικό επίπεδο (λειτουργία του Κράτους, συνταγή Οικονομικών Πολιτικών, τρόπος λειτουργίας της Δημοκρατίας κλπ) όσο και στο επίπεδο της οργάνωσης των επιχειρήσεων ή ακόμα και των σχέσεων εντός των νοικοκυριών.

Αντί μιας ολοκληρωμένης άποψης, που δεν την έχω, παραθέτω τις σχετικές ιδέες του Petrick Meier για ένα βιβλίο με τον ίδιο τίτλο ευελπιστώντας να συμβάλλουν, από μια άλλη οπτική γωνιά, στην συλλογιστική σας.

Το “The Starfish and the Spider: Η ασταμάτητη δύναμη των οργανώσεων χωρίς ηγεσία” του Ori Brafman και του Rod Beckstrom εξακολουθεί να είναι ένα από τα αγαπημένα μου βιβλία για την οργανωτική θεωρία και τα περίπλοκα συστήματα.

Το αστερίας αντιπροσωπεύει αποκεντρωμένες “οργανώσεις” ενώ η αράχνη περιγράφει τις ιεραρχικές δομές εντολής και ελέγχου. Κατά την ανασκόπηση  του βιβλίου , ο Εκτελεστικός Πρόεδρος του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ έγραψε ότι «όχι μόνο τόνωσε τη σκέψη μου, αλλά ως αποτέλεσμα της ανάγνωσης, πρότεινα δέκα σημεία δράσης για τη δική μου οργάνωση».

Το Starfish και η Spider είναι για το “τι συμβαίνει όταν κανείς δεν είναι υπεύθυνοσ. Πρόκειται για το τι συμβαίνει όταν δεν υπάρχει ιεραρχία. Θα νομίζατε ότι θα υπήρχε διαταραχή, ακόμα και χάος. Αλλά σε πολλά πεδία, η έλλειψη παραδοσιακής ηγεσίας δημιουργεί ισχυρές ομάδες που μετατρέπουν θετικά τη βιομηχανία και την κοινωνία  ».

Το βιβλίο βασίζεται σε μια σειρά περιπτωσιολογικών μελετών που απεικονίζουν 8 αρχές της αποκέντρωσης. Περιλαμβάνω τα παρακάτω με σύντομα παραδείγματα.

 

  1. Όταν δέχεται επίθεση, ένας αποκεντρωμένος οργανισμός τείνει να γίνει ακόμα πιο ανοιχτός και αποκεντρωμένος :

 

Όχι μόνο οι Απατσι επιβίωσαν από τις ισπανικές επιθέσεις, αλλά εκπληκτικά, οι επιθέσεις τους βοήθησαν να γίνουν ακόμα πιο ισχυροί. Όταν οι Ισπανοί τους επιτέθηκαν, οι Απατσι έγιναν ακόμα πιο αποκεντρωμένοι και ακόμα πιο δύσκολο να κατακτηθούν .

 

  1. Είναι εύκολο να σφάλεις σε συστήματα διοίκησης “αστερίες” , λιγότερο σε «αράχνες» :

 

Όταν συναντάμε για πρώτη φορά μια συλλογή ανταλλαγής αρχείων ή μια μητρική φυλή στην έρημο της Αριζόνα, η δύναμή τους είναι εύκολο να παραβλεφθεί. Χρειαζόμαστε ένα εντελώς διαφορετικό σύνολο εργαλείων για να τα κατανοήσουμε .

 

  1. Ένα ανοιχτό σύστημα δεν έχει κεντρική νοημοσύνη. Η ευφυΐα εξαπλώνεται σε όλο το σύστημα :

 

Δεν είναι ότι τα ανοιχτά συστήματα αναγκαστικά κάνουν καλύτερα συστήματα. Είναι απλά ότι είναι σε θέση να ανταποκριθούν πιο γρήγορα επειδή κάθε μέλος έχει πρόσβαση στη γνώση και τη δυνατότητα άμεσης χρήσης του .

 

  1. Τα ανοικτά συστήματα μπορούν εύκολα να μεταλλαχθούν :

 

Οι Apaches δεν είχαν – και δεν μπορούσαν – να προγραμματίσουν μπροστά για το πώς να χειριστούν τους Ευρωπαίους εισβολείς, αλλά μόλις εμφανιστούν οι Ισπανοί, η κοινωνία του Apache μεταλλάχθηκε εύκολα. Πήγαν από το να ζουν σε χωριά ως νομάδες. Η απόφαση δεν έπρεπε να εγκριθεί από την έδρα .

 

  1. Ο αποκεντρωμένος οργανισμός γλιστράει :

 

Για έναν αιώνα, η βιομηχανία ηχογραφήσεων ανήκε σε μια χούφτα εταιρίες, και στη συνέχεια μια ομάδα χάκερ άλλαξε το πρόσωπο της βιομηχανίας. Θα δούμε αυτό το μοτίβο να επαναλαμβάνεται σε διάφορους τομείς και σε διαφορετικές βιομηχανίες.

 

  1. Καθώς οι βιομηχανίες καθίστανται αποκεντρωμένες, μειώνονται τα συνολικά κέρδη :

 

Τα συνδυασμένα έσοδα των υπόλοιπων τεσσάρων [κολοσσών της μουσικής βιομηχανίας] ήταν κατά 25% λιγότερα από ό, τι είχαν το 2001. Πού πήγαν τα έσοδα; Όχι για παίκτες P2P [Napster]. Τα έσοδα εξαφανίστηκαν .

 

  1. Βάλτε τους ανθρώπους σε ένα ανοιχτό σύστημα και αυτοί θα θέλουν αυτόματα να συνεισφέρουν :

 

Οι άνθρωποι δίνουν μεγάλη προσοχή στην αντικειμενική, ακριβή και εύκολη κατανόηση των άρθρων [στην Wikipedia] .

 

  1. Όταν επιτίθενται, οι συγκεντρωτικοί οργανισμοί τείνουν να γίνουν ακόμη πιο συγκεντρωμένοι :

 

Όπως είδαμε στην περίπτωση των Apaches και των P2P παικτών, όταν δέχονται επίθεση, οι αποκεντρωμένες οργανώσεις καθίστανται ακόμα πιο αποκεντρωμένες .

 

Από τον Patrick Meier / irevolution.net / 15 Νοεμβρίου 2011

Επιμέλεια Γιάννης Χατζηχρήστος

Μπορεί να σας αρέσουν..